Anh có khỏe không

August 23rd, 2017 § 0

Có nhiều người nhầm lẫn chuyện xê dịch với chuyện ra đi. Ít ra, tôi cho là vậy. Đối với tôi, leo một quả núi, thăm một dòng sông, ngắm một ngọn đồi không phải là ra đi, mà chỉ là xê dịch. Bạn xê dịch từ nơi này sang nơi khác, từ thành phố này sang thành phố khác, từ cánh rừng này sang hòn đảo khác, mỗi nơi bạn ở một vài ngày một vài tuần một vài tháng, và tất nhiên bạn sẽ thu lượm được nhiều điều hay lạ trên những cung đường xê dịch ấy, nhưng tất cả chỉ có vậy. Nếu trái tim bạn không hề thay đổi, bạn chưa hề ra đi. Nên khi bạn đến gặp tôi và nói với tôi về những chuyến đi, về những trải nghiệm sống khiến cho bạn mạnh mẽ lên, về chuyện thế giới là một cuốn sách và những người không đi tức là mù chữ, thì bạn yên tâm, lúc đó sự tinh quái cố hữu và chút thông minh còn sót lại trong con người tôi sẽ trỗi dậy, và tôi sẽ hỏi bạn có thuộc bài thơ Cuốn sách xếp lầm trang hay không, rằng bạn có biết trong vũ trụ này có bao nhiêu hành tinh khác với cấu tạo lõi và vỏ giống y như trái đất đang chờ bạn đi hay không, và rằng nhân tiện thì hành tinh và hằng tinh chúng nó khác nhau như thế nào. Cùng lúc đó, có lẽ tôi cũng cho bạn biết rằng tôi biết có những người suốt bao nhiêu năm tháng không bước chân ra khỏi thành phố nơi mình ở, những người mỗi buổi sáng lại uống cà phê ở một quán quen thuộc, mỗi buổi tối lại lang thang trên một con đường quen thuộc, lại là người ra đi nhiều hơn nhiều người mạnh mẽ – hay yếu đuối – bình thường.

» Vẫn còn một khúc, hãy ấn vào đây «

Từ biệt

April 25th, 2017 § 0

Ở Toa Payoh mấy năm gần đây, trên tầng 29 của một khu chung cư, có một căn phòng luôn luôn khép cửa.

Trong căn phòng ấy, đã có những ngày tôi nghêu ngao hát Ò e Rô-be đánh đu. Đó thường là những buổi chiều tôi đi đâu về, nhìn căn phòng trống trải hai mươi mấy mét vuông, nhận ra mình vẫn chưa hề quen với việc ở một mình như mình vẫn nghĩ, rồi tự nhiên muốn hát lên một câu gì đó. Một câu gì đó, buổi tối thường là Đêm nhớ về Sài Gòn, cái câu thằng Lak hay hát sau khi về Ban Mê, còn ban ngày thì là Ò e Rô-be đánh đu, bài đồng dao mà lần đầu tiên tôi được nghe là ở nhà thầy Châu dạy đàn. Ngày xưa thầy hay cầm cây Fender đã mòn cả phím, nói “Nghe tôi đệm Ò e Rô-be đánh đu nè nha,” rồi bắt đầu vừa hát vừa chạy power chords, trong khi Nguyễn Phi Hùng Nhớ gấp ngàn lần hơn rụt rè nhìn thầy và lọ mọ bấm La thứ. Đã mấy năm nay tôi không đến thăm thầy, mặc dù trong danh sách những việc cần làm mỗi khi về nhà tôi luôn có dòng “Gặp thầy Châu” bên dưới dòng “Chép đĩa nhạc Duy Khánh cho cha.” Tôi cũng không chắc bây giờ còn tìm nhà thầy được không, chỉ nhớ mang máng đâu như cạnh nhà có một quán cà phê, trước cửa quán có một ông kia cởi trần cầm cây quạt giấy phe phẩy. Thỉnh thoảng tôi lại thấy mình như Nobita giấu bài kiểm tra điểm 0, đánh dấu những nơi mình đã đi qua bằng chó hoang, ống bơ và giấy vụn, rồi ngạc nhiên khi mười năm sau cánh rừng thay đổi, mình không tìm thấy cái mình đang định tìm.

Cũng trong căn phòng ấy, đã có những ngày tôi ngồi lặng lẽ nhìn những lời hứa chết đi. A, sự thật thì tôi nghĩ những điều người ta hứa thường chỉ là để hứa mà thôi, rồi cuối cùng không có ai làm, cũng có không ai nhớ để làm. Họa hoằn lắm có một người còn nhớ thì không nỡ nhắc, vì nhắc để mà làm gì khi người kia đã quên? Người ta tự mình đào cho mình những hố sâu, dựng cho mình những tường cao, rồi nhìn lại sau lưng và tặc lưỡi: Ồ không sao đâu, chắc tại hồi đó còn trẻ. Hồi đó còn nhỏ dại. Hồi đó còn khờ khạo còn say sưa, còn chung một chuyến đi chung một đích đến chung một con tàu. Đại để vậy. Tôi tưởng tượng “hồi đó” như một người vừa mù vừa câm, đứng tiều tụy một mình trong bóng tối, bị đổ vấy cho bao nhiêu tội lỗi mà không có cách nào bào chữa được, chỉ biết lùi lại một bước, mở to cặp mắt đục lờ ngơ ngác mà buồn bã. » Còn nữa chưa hết, bấm vào đây để đọc tiếp đừng ngại «

Khổng tước

January 26th, 2017 § 0

Cuốn sách thứ ba của Phan An, Con chim khổng tước còn hót vang ngày mở đất, đã ra lò. Thông tin chi tiết về sách có tại đây.

Vẫn chết mỗi ngày

April 6th, 2014 § 3

Vậy mà em đã bơi đi. Liệu em có biết rằng không bao giờ em có thể biến thành cá hay không? Em sẽ không thể bơi tới Ixxưc-kun, không thấy được con tàu trắng, và không thể nói với nó: “Chào ngươi, con tàu trắng, tao đây mà!”

Đó là một đoạn trong cuốn sách mà tôi rất thích. Tôi đọc cuốn sách ấy từ lâu lắm rồi, hồi tôi còn nhỏ tuổi. Cuốn sách ấy có một lão già bô bô, ta gọi là lão Mômun nhanh nhảu, với một con hươu to lớn quái dạng, ta gọi là Mẹ Hươu Sừng, và một con tàu chỉ nhìn thấy được ở phía xa xa nơi chân trời một cách đầy bất lực, ta gọi là Con Tàu Trắng. À và những con người man rợ nữa. Bọn người man rợ này mới chặt đầu con mẹ Hươu Sừng làm thịt ăn, cười hô hố, gào thét, uống rượu say bí tỉ. Còn thằng bé kia thì đau đớn, kinh hãi, tuyệt vọng, phát rồ phát dại, bước ra sông, nhảy tõm xuống, rồi bơi ra biển, ta gọi là chết trôi.

Nhưng tôi không định bàn dông dài về cái chuyện tình rau muống biển đậm chất Nga Xô ấy. Tôi chỉ là một sự liên hệ về những sự kiện gần đây thôi. Rồi nghĩ rằng ồ nếu mà ta viết lại cuốn Con Tàu Trắng ấy thì ta sẽ viết thế nào cho nó hợp thời.

Thế là em cũng ra đi. Người ta nói em tự sát… 

 Nhưng nghĩ cũng lạ, chừng ấy tuổi mà đã biết thắt một sợi dây đúng cách để treo cổ rồi. Cái thời đại chúng ta đang sống đây, cái thời đại mà mọi và người vẫn hay bô bô là hạnh phúc nhất nhì thế giới này, nói về cái chết và tìm đến cái chết sao mà dễ dàng quá thế? Một đứa bé biết uống một lần mười mấy viên thuốc ngủ. Một đứa bé nhảy từ trên sân thượng. Hồi nhỏ tôi làm quái gì biết những thức ấy, tôi mặc quần mà còn quên kéo phẹc mơ tuya hoài hoài, thế còn bữa nào nhớ kéo thì kẹp ngay vào chim và gân cổ chửi thằng cha thợ may không tận tụy với nghề bên Phú Đa. Một đứa bé biết rạch tay… Tôi nhớ lần đầu tiên nghe nói có người bị đánh chết trong trụ sở công an phường, tôi và bạn bè tôi, chúng tôi đã ngơ ngác và căm giận như thế nào. Tôi nhớ lần đầu tiên đọc tin ông lão làm đắm đò, chết mười tám học sinh, bạn tôi đã khóc như thế nào. Nhưng rồi lại thêm một người chết, lại thêm một con đò đắm, một người nữa chết, một chiếc du thuyền đắm, một người nữa lại chết, cái dân tộc ngàn năm ngái ngủ của chúng ta chết nhiều hơn mức cần thiết, nhiều tới mức khiến cho cái chết trở nên một thứ gì đó rất bình thường. Đắm đò thì ăn thua gì, khi bây giờ đến cây cầu treo chuyên dùng để đưa ma cũng đòi sập, và người ta phải chui vào bao bố để qua sông? Cái chết có là gì, khi ngay đến cái sống cũng đã trở thành một sự rất vô lí? Một con người chết đi bây giờ cùng lắm cũng chỉ trở thành chủ đề bàn tán bên li cà phê được một chút, rồi thôi. Chú bé mười hai tuổi biết treo cổ của tôi, nếu có li cà phê ngon ngon thì người ta sẽ nhắc đến em một chút rồi thôi. Em đâu phải ca sĩ hát hay đến nỗi phát chứng tắc ống đái, cũng chẳng phải diễn viên đóng hay đến độ ung thư dái. Em đâu có một thời oai hùng để ria mép đóng phim đánh bạc và đến cuối đời nợ đầm đìa các khoản, ngồi ngoác mõm chửi con cháu vô ơn. Em không đi vòng quanh thế giới với bảy trăm đô và một cái ống đồng đúng thiệt là đồng. Em chưa có râu quai nón, hậu quả nhãn tiền là em kém đẹp trai. Xã hội không lên cơn nứng vì em. Nái xề không lên cơn nứng vì em. Em không phải giải phẫu cho cái mặt giống Lý Hùng, nhưng em cũng chẳng giúp tiệm sex toy Núi Lửa trước nhà tăng doanh số được bịch nào. Em chỉ là một người bình thường như bao nhiêu người khác. Chẳng ai buồn để tâm đến thời khắc em vùng vẫy ọ ọ dưới đầu sợi dây, hay lúc em đau đớn co giật trên giường, hay lúc em loi ngoi ục ục giữa dòng nước, hay lúc đầu em đập mạnh xuống nền đá, vỡ tóe ra bao nhiêu là óc và máu. Có chăng chẳng qua chỉ là một ý nghĩ vu vơ, rằng đúng lúc ấy không biết nó có tiếc nuối gì cuộc sống hay không nhỉ, người chết có linh hồn không nhỉ, bác ơi sống khôn thác thiêng hãy độ trì cho xã hội đi lên bác nhỉ. Tại vì chẳng ai biết trước khi chết người ta nghĩ gì, muốn nghe câu hò Nghệ Tĩnh hay câu hát khựa, nên chi việc ấy kể ra cũng đáng để cho báo Quân Đội Nhân Dân tò mò.  » Vẫn còn một khúc, hãy ấn vào đây «

Một bài viết ngắn cho Hoàng Sa

January 20th, 2014 § 5

Khi tôi còn nhỏ, chừng bảy hay tám tuổi gì đó, tôi đã nghe cha tôi nói chuyện Hoàng Sa. Lúc đó tôi chẳng hiểu gì, tôi hỏi “Cha có yêu Bác Hồ không,” tôi đi đại hội toàn huyện, đọc “Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh – Liên đội tiểu học Đại Thạnh.” Lớn lên, xuống thành phố, tôi đạp xe đi học, ngang qua ủy ban nhân dân huyện Hoàng Sa suốt ngày cửa đóng im ỉm, tôi vẫn không để tâm cho lắm. Sách vở tôi học đâu có nhắc gì đến Hoàng Sa. Sách vở tôi học chỉ nói chuyện sản lượng than ở Quảng Ninh, chuyện Mỹ giàu to nhờ chiến tranh, chuyện nông nô chịu bao tầng áp bức bóc lột, những Robespierre ở Pháp và Cromwell ở Anh, về hòn gạch mùa đông, Phạm Tuân bắn rơi B52, và những trận đánh oai hùng. Tôi có chút hoa tay, vẽ bản đồ Việt Nam được chín điểm, được khen trước lớp, bản đồ tôi có hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Lúc đó tôi đâu có biết toàn bộ quần đảo Hoàng Sa đã bị Trung Quốc chiếm từ năm 1974. Tôi làm sao biết trong trận đánh ngắn ngủi ấy, đã có bảy mươi tư người lính Việt Nam Cộng hòa bị Trung Cộng giết, và từ đó đến nay thân xác họ đã tan thành nước. Không ai cho tôi biết họ, dù ở bên kia chiến tuyến, cũng là người Việt Nam máu đỏ da vàng, cũng biết hi sinh, và đã hi sinh. Người ta dạy tôi hát những bài hát về những người mẹ anh hùng, những người vợ anh hùng, mà không cho tôi hay bảy mươi tư người lính ấy cũng có vợ, có mẹ, và mẹ họ, và vợ con họ vẫn đang mòn mỏi chờ đợi họ ở một nơi nào đó. Người ta dạy tôi căm hận bọn ngụy quân ngụy quyền uống máu không tanh, thế là tôi căm hận bọn ngụy quân ngụy quyền uống máu không tanh, mà quên bẵng đi rằng cha tôi, và chú tôi, và bác tôi, những người yêu thương tôi, đều là ngụy quân ngụy quyền tất cả. Người ta dạy tôi ghê tởm từ chữ “ngụy” trở đi, thế là lần đầu tiên đọc được cái tên Ngụy Văn Thà, tôi đã nhăn mặt lại – tôi đâu có biết ông là thiếu tá chỉ huy tàu Nhật Tảo, khi tàu hư hại nặng đã ra lệnh cho thủy thủ rút lui bằng bè, còn mình và một số pháo thủ thì ở lại chiến đấu cho đến khi tàu chìm vào lòng biển. Bạn ạ, cả tuổi thơ tôi trôi qua mà không có một ai dạy tôi phải biết nhớ ơn những người đã chết cho Tổ quốc mình. » Còn nữa chưa hết, bấm vào đây để đọc tiếp đừng ngại «